Co się działo w 1921?

18 marca 1921 roku, piątek. Spójrzmy na pierwszą stronę gazety codziennej i niech to będzie „Ilustrowany Kurier Codzienny”, dziennik wydawany w Krakowie między 1910 a 1939 rokiem, w cenie 5 marek polskich.

Na pierwszej stronie „Kuriera” możemy przeczytać o trzech sprawach – zawarciu pokoju w Rydze, uchwalonej dzień wcześniej konstytucji i zbliżającym się terminie plebiscytu na Górnym Śląsku.

Przyjrzyjmy się tym wiadomościom dokładniej.
„Sejm przystąpił we wtorek do ostatecznego głosowania nad konstytucją”. Była to druga, po majowej, konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, pierwszy nowoczesny akt ustawodawczy odrodzonego państwa. Zastąpiła ją uchwalona 23 kwietnia 1935 roku następna ustawa zasadnicza.

„Bytom, 17 marca. Zbliżenie się terminu plebiscytu daje się już od dwóch dni na całym Górnym Śląsku silnie odczuwać”. Plebiscyt na Górnym Śląsku przeprowadzono 20 marca 1921 roku, zgodnie z ustaleniami traktatu pokojowego zawartego w Wersalu w 1918 roku. Miał rozstrzygnąć przynależność państwową tego uprzemysłowionego obszaru. W głosowaniu, w którym wzięli udział prawie wszyscy uprawnieni, za przynależnością do Polski opowiedziało się 40,4%, a za Niemcami 59,5% głosujących. Ostatecznie, Polsce przypadła mniejsza część dzielnicy, w której jednak znajdowała się większa część górnośląskich zakładów przemysłowych – kopalni, hut i stalowni.

„Podpisanie pokoju w piątek o 7 wieczór” – i dalej: – „Dnia 15 b.m. w Rydze został podpisany przez sekretayaty delegacyj polskiej i rosyjsko-ukraińskiej następujący protokół: sekretaryaty polskiej delegacyi pokojowej i rosyjskio-ukraińskiej delegacyi pokojowej komunikują, że prace konferencji pokojowej zostały ukończone. Wszystkie artykuły zostały przyjęte w ostatecznej redakcji. Podpisanie traktatu pokojowego zostało naznaczone na dzień 18 marca na godzinę 7 wieczór”. Podpisany tego dnia o 20.30 traktat zakończył wojnę, trwającą od początku 1919 roku.

Magdalena Ozga – Kierownik Działu Tkanin